Museum Houtstad-IJlst: een bijzonder gebouw
Architectuur van het gebouw
Het museum Houtstad-IJlst laat het vakmanschap en de relevantie van een gebintenbouw in het kader van duurzaam bouwen goed tot uiting komen.
Het architectenbureau Onix dat het gebouw ontworpen heeft, kreeg de Vredeman de Vries Prijs voor het ontwerp. Het gebouw is opgebouwd uit 9 kubussen van 6x6x6 meter. Het gebouw bestaat grotendeels uit hout en glas. Het is volledig energie-neutraal en heeft een stoere uitstraling.
Het museum wordt omgeven door het water van ‘de Geeuw’, een jachthaven, houtzaagmolen ‘de Rat’ en de fontein van de stad IJlst. Doordat het gebouw overwegend transparant is zal ook de beleving van de molen optimaal zijn, zowel binnen het nieuwe gebouw als in de openbare ruimte.
De houten constructie van het gebouw is op te vatten als een frame, een hedendaagse toepassing van een gebinten structuur.
Museum Houtstad-IJlst is educatief en recreatief van aard en biedt uitstekende mogelijkheden om workshops te organiseren.
Het gebouw is zo op de kavel gepositioneerd dat er vanuit de basis in de toekomst vanuit verschillende gedeelten kan worden uitgebreid.
Collectie
Veel objecten zijn gemaakt door Nooitgedagt en zijn daadwerkelijk gebruikt. Na jaren trouwe dienst te hebben geleverd, kregen ze een plekje in het museum. Het beheer van de collectie is in handen van een vast team dat regelmatig inspecteert en indien nodig onderhoud uitvoert. Omdat het gaat om gebruiksvoorwerpen is het van belang dat de gebruikssporen van het object duidelijk zichtbaar blijven.
Voorwerpen van historische waarde en met een museaal karakter worden opgenomen in de collectie. De basis van het museum wordt gevormd door de collectie Nooitgedagt welke bestaat uit gereedschap, schaatsen en speelgoed. Daarnaast besteden we in het museum aandacht aan de ontwikkeling die in IJlst heeft plaatsgevonden vanaf het jaartal 1000.
De collectie bestaat uit:
- Geschiedenis IJlst, en IJlster bedrijven: met name de scheepvaart, scheepsbouw en houthandel
- Collectie Nooitgedagt: gereedschap, schaatsen, speelgoed
- Alle bedrijven in IJlst die hout als grondstof gebruikten: voorwerpen, materialen, houtsoorten, herkomst en toepassing
- Moleninformatiecentrum: Miniatuur molens, informatie over molen de Rat en andere molen in de omgeving.
Het verhaal van Nooitgedagt IJlst
De grootste schaatsenmaker van IJlst en waarschijnlijk ook van Nederland was Nooitgedagt. Een eeuw lang heeft Nooitgedagt schaatsen geproduceerd. De naamsbekendheid van Nooitgedagt vloeit vooral voort uit de productie van deze schaatsen. Op zich is dit vreemd, omdat het produceren van schaatsen slechts een bijproduct was. De belangrijkste producten van Nooitgedagt waren (timmer)gereedschappen, vooral de beroemde beitels, die over de hele wereld gebruikt werden. Ook is er enkele decennia houten kinderspeelgoed geproduceerd. In het museum is een overzichtstentoonstelling van alle belangrijke gebeurtenissen rond de Koninklijke Fabrieken J. Nooitgedagt en Zonen N.V. IJlst.
Alle objecten zijn gemaakt door Nooitgedacht en zijn gebruiksvoorwerpen waar daadwerkelijk mee gewerkt is.
Zij komen in het museum na jaren trouwe dienst. Het beheren van de objecten wordt gedaan door een vast team dat regelmatig een zorgvuldige inspectie en indien nodig, onderhoud doet aan de objecten. Omdat het gaat om gebruiksvoorwerpen is het van belang dat ook de gebruikssporen van het object duidelijk naar voren komt.
De huidige status van de collectie is of eigendom, in bruikleen, of in bezit met als basis beheersovereenkomsten.
De inventaris bestaat nu grotendeels uit rekwisieten (zoals gereedschappen, werkplaatsinrichting, schaatsen) en voorwerpen met een museaal karakter.
De eigendommen met een museaal karakter en van historische waarde worden opgenomen in de collectie.
